با افزایش سن مشکلات پوستی مثل خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم به وجود میآیند، پوست اطراف چشم به دلیل ضخامت بسیار کم و تحرک مداوم عضلات صورت در این ناحیه، زودتر از سایر بخشهای چهره تحت تاثیر فرآیندهای پیری قرار میگیرد. اما علم پزشکی همیشه یک قدم از مشکلات جلو بوده و رویکردهای درمانی موثری برای رفع خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم ارائه کرده است که امکان جوانسازی و شادابی این ناحیه را فراهم میسازند.
خطوط پنجه کلاغی چیست؟
خطوط پنجهکلاغی به چینوچروکهای ریز و شعاعی گفته میشود که معمولا در گوشه خارجی چشم ایجاد میشوند. این خطوط بیشتر هنگام خندیدن، اخم کردن یا جمع کردن چشمها دیده میشوند و با افزایش سن ممکن است حتی در حالت عادی نیز باقی بمانند.
علل ایجاد خطوط پنجه کلاغی
خطوط پنجهکلاغی معمولا به دلیل کاهش کلاژن و الاستین پوست و تکرار حرکات عضلات اطراف چشم ایجاد میشوند. مهمترین عوامل موثر عبارتند از:
- افزایش سن: با بالا رفتن سن، تولید کلاژن و الاستین کاهش پیدا میکند و پوست نازکتر و کمانعطافتر میشود.
- تابش نور خورشید: اشعه فرابنفش باعث آسیب به کلاژن و تسریع روند پیری پوست میشود.
- حرکات مکرر صورت: خندیدن، اخم کردن و جمع کردن چشمها باعث انقباض مداوم عضلات اطراف چشم و شکلگیری چینهای پوستی میشود.
- خشکی پوست: کاهش رطوبت پوست میتواند خطوط ظریف اطراف چشم را بیشتر نمایان کند.
- ژنتیک: برخی افراد به صورت ارثی مستعد ایجاد زودتر چینوچروک اطراف چشم هستند.
- سیگار و سبک زندگی نامناسب: مصرف سیگار و عواملی مانند تغذیه نامناسب و کمبود خواب میتوانند روند پیری پوست را سرعت ببخشند.
انواع خطوط پنجه کلاغی
خطوط پنجه کلاغی به دو دسته پویا و ایستا تقسیم میشوند، خطوط پویا بدین صورت هستند که معمولا هنگام حرکت عضلات اطراف چشم، مانند خندیدن، اخم کردن یا جمع کردن چشمها، بیشتر نمایان میشوند. تکرار مداوم این حرکات باعث ایجاد چینهای ظریف در پوست اطراف چشم میشود. در مراحل اولیه این خطوط بیشتر هنگام حرکت صورت دیده میشوند و در حالت استراحت پوست، کمتر قابل مشاهده هستند.
خطوط ایستا نیز زمانی که صورت هیچگونه فعالیتی ندارد، قابل مشاهده هستند. این خطوط زمانی که تولید کلاژن و الاستین کاهش یابد یا حجم پوست کمتر شود، به وجود میآیند.
درمان خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم
اگرچه خطوط پنجهکلاغی بخشی طبیعی از روند افزایش سن هستند، روشهای مختلفی برای کاهش ظاهر این خطوط و جوانتر و شادابتر شدن پوست اطراف چشم وجود دارند.
| روش | مناسب برای | ماندگاری | تعداد جلسات | میزان تهاجمی بودن |
| بوتاکس | خطوط حرکتی | موقت | معمولا تکرار میشود | کم |
| میکرونیدلینگ | خطوط ظریف و بافت پوست | وابسته به درمان | چند جلسه | کم |
| لیزر | چینوچروک و آسیب آفتاب | وابسته به نوع لیزر | متغیر | متوسط |
| HIFU | شلی و سفتی پوست | متغیر | متغیر | کم |
| PRP | کیفیت و بافت پوست | متغیر | چند جلسه | کم |
تزریق بوتاکس
تزریق بوتاکس یکی از شناختهشدهترین روشها برای کاهش خطوط پنجهکلاغی و چینوچروکهای حرکتی اطراف چشم است. بوتولینوم با کاهش موقت فعالیت عضلات اطراف چشم، شدت انقباض آنها را کمتر میکند و در نتیجه خطوطی که هنگام خندیدن یا جمع کردن چشمها ایجاد میشوند، نرمتر و کمعمقتر به نظر میرسند. اثر بوتاکس دائمی نیست و معمولا پس از چند ماه به تدریج کاهش پیدا میکند، بنابراین برای حفظ نتیجه ممکن است نیاز به تکرار درمان باشد.
میکرونیدلینگ
میکرونیدلینگ روشی کمتهاجمی است که با ایجاد سوراخهای بسیار ریز و کنترلشده در پوست، فرایند ترمیم طبیعی پوست را تحریک میکند. این تحریک میتواند فعالیت فیبروبلاستها و تولید کلاژن جدید را افزایش دهد و به مرور باعث بهبود بافت پوست و کاهش خطوط ظریف اطراف چشم شود. میکرونیدلینگ بیشتر برای خطوط سطحی و بهبود کیفیت پوست مناسب است و گاهی میتوان آن را در کنار روشهایی مانند PRP به کار برد.
سلول بنیادی اتولوگ
سلول بنیادی اتولوگ نیز در از بین بردن خطوط پنجه کلاغی کنار چشم موثر هستند، چرا که تزریق سلول بنیادی زیر چشم باعث میشود تا سلولهای این بخش تحریک به ساخت الاستین شوند.
طبق گفته vegastemcell سلولهای بنیادی اپیدرم در تولید سلولهای جدید پوست و حفظ سلامت لایههای پوستی نقش دارند. برخی عصارههای گیاهی که با عنوان سلول بنیادی گیاهی معرفی میشوند، حاوی ترکیباتی هستند که در مطالعات آزمایشگاهی میتوانند از سلولهای پوست محافظت کرده و فعالیت فیبروبلاستها و تولید ترکیباتی مانند الاستین را تحریک کنند. در نتیجه، این ترکیبات ممکن است به بهبود بافت، استحکام و ظاهر پوست و کاهش خطوط ظریف کمک کنند.
لیزر درمانی
لیزر جزو روشهای مورد استفاده برای بهبود چینوچروک و علائم پیری پوست اطراف چشم است. انواع مختلف لیزر میتوانند با ایجاد اثر کنترلشده در لایههای پوست، روند بازسازی و تولید کلاژن را تحریک کنند. انتخاب نوع لیزر به عمق خطوط، وضعیت پوست و هدف درمان بستگی دارد. با توجه به حساسیت ناحیه اطراف چشم، این روش باید توسط پزشک متخصص و با تنظیمات مناسب انجام شود.
هایفوتراپی
هایفوتراپی یا HIFU روشی غیرتهاجمی است که از امواج اولتراسوند متمرکز برای ایجاد اثر حرارتی کنترلشده در لایههای مشخص پوست استفاده میکند. این فرایند میتواند بازسازی کلاژن و سفتشدن پوست را تحریک کرده و در نتیجه به بهبود شلی پوست و برخی چینوچروکهای اطراف چشم کمک کند. مطالعات جدید، بهبود خطوط و کیفیت پوست ناحیه اطراف چشم را پس از HIFU گزارش کردهاند، اما میزان شواهد هنوز محدود است و انتخاب بیمار و دستگاه مناسب اهمیت زیادی دارد.
پی آر پی
در روش PRP یا پلاسمای غنی از پلاکت، مقدار کمی از خون خود فرد گرفته و پس از جداسازی، پلاسمای حاوی غلظت بالاتری از پلاکتها به پوست اطراف چشم تزریق میشود. فاکتورهای رشد موجود در پی آر پی زیر چشم میتوانند فرایندهای ترمیمی پوست و تولید کلاژن را تحریک کنند و در نتیجه به بهبود بافت پوست و کاهش برخی خطوط ظریف اطراف چشم کمک کنند.
آیا میتوان از خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم پیشگیری کرد؟
اگرچه نمیتوان به طور کامل از ایجاد خطوط پنجهکلاغی جلوگیری کرد، اما با مراقبت مناسب از پوست میتوان شروع آنها را به تاخیر انداخت و شدتشان را کاهش داد. مهمترین اقدامات برای پیشگیری عبارتند از:
- استفاده روزانه از ضدآفتاب: اشعه فرابنفش یکی از عوامل مهم پیری زودرس و ایجاد چینوچروک است. استفاده از ضدآفتاب با SPF 30 یا بالاتر میتواند به محافظت از پوست اطراف چشم کمک کند.
- مرطوب نگه داشتن پوست: استفاده منظم از مرطوبکننده میتواند رطوبت پوست را حفظ کرده و ظاهر خطوط ظریف را کمتر کند.
- ترک سیگار: سیگار با آسیب به کلاژن و سرعت بخشیدن به روند پیری پوست، میتواند چینوچروک اطراف چشم را افزایش دهد.
- محافظت از چشم در برابر نور خورشید: استفاده از عینک آفتابی و کاهش تماس مستقیم با نور خورشید میتواند از پوست حساس اطراف چشم محافظت کند و نیاز به جمع کردن مداوم چشمها در نور شدید را کاهش دهد.
هزینهی درمان خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم
هزینه درمان خطوط پنجهکلاغی گوشه چشم به عوامل مختلفی مانند روش درمان، میزان و عمق چینوچروک، تعداد جلسات مورد نیاز، نوع مواد یا دستگاه مورد استفاده و دستمزد پزشک بستگی دارد. برای مثال، هزینه تزریق بوتاکس با روشهایی مانند لیزر، میکرونیدلینگ، PRP یا هایفوتراپی یکسان نیست و ممکن است برای دستیابی به نتیجه مطلوب به چند جلسه درمان نیاز باشد.
سوالات متداول
آیا در خانه میتوان خطوط پنجه کلاغی گوشه چشم را برطرف کرد؟
در خانه میتوان ظاهر خطوط پنجهکلاغی را تا حدی کاهش داد و از عمیقتر شدن آنها جلوگیری کرد، اما معمولا نمیتوان چینوچروکهای ایجادشده را به طور کامل از بین برد. روغن نارگیل، آرگان و بادام غنی از ویتامین E باعث آبرسانی به پوست میشوند.
بهترین سن برای درمان خطوط پنجهکلاغی چه زمانی است؟
شروع سن درمان برای این مشکل از 30 به بالا گزارش شده است.
منبع:
